T.C.
YARGITAY
- Hukuk Dairesi
Esas No: 2024/4768
Karar No: 2025/2426,
Karar Tarihi: 24-02-2025
KAMULAŞTIRMA BEDELİNİN TESPİTİ DAVASI – ARSA NİTELİĞİNDEKİ TAŞINMAZ – TAŞINMAZA EMSALİN ÜSTÜN VE EKSİK YÖNLERİ
BELİRLENİP KIYASLAMASI YAPILARAK BEDELİN TESPİT EDİLMESİ – USUL VE KANUNA UYGUN HÜKMÜN ONANDIĞI
ÖZET: Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir. Arsa
niteliğindeki … ili, … ilçesi, … Mahallesi 1202 ada 3 parsel sayılı taşınmaza emsalin üstün ve eksik
yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak; üzerindeki yapılara ise resmî birim fiyatları esas alınıp
yıpranma payı düşülerek değer biçilmek suretiyle bedelinin tespit edilmesinde ve tespit edilen bedelin
davalı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı
idare adına tesciline karar verilmesi yerindedir.
(2942 S. K. m. 10, 11)
Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun’la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun (2942 sayılı
Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın
davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın
kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan
reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul
eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten
ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği
düşünüldü:
I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Samsun ili, ………. ilçesi, ……………Mahallesi 1202 ada 3
parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına
tescilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kıymet takdir komisyonunca belirlenen bedelin düşük
olduğunu belirterek taşınmazın gerçek değerinin tespitini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma
bedelinin tespiti ile bu bedelin davalı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalı adına olan
tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf
başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri - Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu taşınmazın bedelinin yüksek
belirlendiğini, hükme esas rapordaki verilerin hatalı olduğunu, emsal taşınmazın uygun olmadığını,
yapının yaşı dikkate alındığında %45 yıpranma payı düşülmesi gerektiğini ileri sürerek kararın
kaldırılmasını talep etmiştir. - Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu taşınmazın bedelinin düşük belirlendiğini,
hükme esas rapordaki verilerin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmaza 2942
sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri
belirlenip kıyaslaması yapılarak, üzerindeki yapılara ise aynı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci
fıkrasının (h) bendi uyarınca resmî birim fiyatları esas alınıp yıpranma payı düşülerek değer
biçilmesinin yerinde olduğu belirtilerek taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar
verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz
isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri - Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları ileri sürerek
Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur. - Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları tekrar etmiş, ayrıca
enflasyon karşısında zarara uğranılmaması için Anayasa Mahkemesinin kararı doğrultusunda faiz
başlangıç tarihi ve faiz oranlarına karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep
etmiştir.
C. Gerekçe - Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir. - İlgili Hukuk
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci
fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. - 2942 sayılı Kanun’un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ile 11 inci maddesi.
- Değerlendirme
- Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesi
ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. - Arsa niteliğindeki Samsun ili, Canik ilçesi, Yeni Mahalle Mahallesi 1202 ada 3 parsel sayılı
taşınmaza 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün
ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak; üzerindeki yapılara ise aynı Kanun’un 11 inci
maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi uyarınca resmî birim fiyatları esas alınıp yıpranma payı
düşülerek değer biçilmek suretiyle bedelinin tespit edilmesinde ve tespit edilen bedelin davalı tarafa
ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına
tesciline karar verilmesi yerindedir. - Bölge Adliye Mahkemesince 6100 sayılı Kanun’un 355 inci maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile
sınırlı olarak inceleme yapıldığından ve istinaf sebebi olarak ileri sürülmeyen bir konunun temyiz
yolunda ileri sürülmesi hâlinde incelenmesi mümkün olmadığından davalı vekilinin faize ilişkin talebi
konusunda inceleme yapılmamıştır. - Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere,
uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava
şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun
olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte
görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge
Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca
ONANMASINA,
Taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
24.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.